Niezawisłość sądów w ujęciu ogólnym oraz na przykładzie Anglii i Walii

Abstrakt

Artykuł dotyczy niezawisłości sądów, będącej fundamentalnym elementem rządów prawa. Niedawne lekceważenie tych odwiecznych wymagań demokracji w niektórych krajach, w tym w wybranych państwach członkowskich UE, wywołało międzynarodowe zaniepokojenie. Opracowanie przedstawia:

– najważniejsze zagadnienia dotyczące angielskiego systemu prawnego, w szczególności sądów karnych;

– radykalne reformy starodawnej, niepisanej konstytucji Wielkiej Brytanii wprowadzone ustawą o reformie konstytucyjnej z 2005 r., naprawiającą wady podziału władzy i wzmacniającą zbiorową niezależność sądownictwa;

– rolę ustawy w dalszej profesjonalizacji procesu rekrutacji, selekcji i powoływania sędziów oraz we wzmocnieniu ochrony niezależności poszczególnych sędziów, a także międzynarodowe standardy niezawisłości sędziowskiej;

– relacje między trzema organami rządowymi od czasu wejścia w życie ustawy z 2005 r.;

– aktualny system mianowania sędziów oraz bieżące statystyki dotyczące parametrów różnorodności w sądownictwie. W końcowej części artykułu zaprezentowano metody autorskiego empirycznego, szerokiego i dogłębnego projektu badawczego na temat życia zawodowego sędziów (2002–2014), który pozostaje unikalny w skali światowej.