Host, Guest, Enemy: Rethinking Digital Colonialism through Derrida’s Aporia of Hospitality
DOI:
https://doi.org/10.26881/kg.2025.2.01Słowa kluczowe:
Jacques Derrida, gościnność, kolonializm cyfrowy, sprawiedliwość cyfrowaAbstrakt
W niniejszym artykule ponownie rozważamy kwestię cyfrowego kolonializmu na platformach mediów społecznościowych oraz dominacji infrastrukturalnej wielkich korporacji technologicznych z globalnej Północy przez pryzmat aporetycznej koncepcji gościnności Jacquesa Derridy. Chociaż platformy cyfrowe często przedstawiają się jako przestrzenie otwartości i globalnej łączności, w rzeczywistości stosują one formę warunkowej gościnności, która odzwierciedla kolonialne struktury kontroli: użytkownicy z globalnego Południa są zapraszani jako goście, ale tylko w ramach ściśle kontrolowanych, nadzorowanych i eksploatacyjnych ram. Są mile widziani, ale tylko tak długo, jak długo nie zagrażają suwerenności gospodarza w tym przypadku korporacji technologicznej, która kontroluje dom platformy. Rozróżnienie Derridy między gościnnością warunkową i bezwarunkową pozwala nam zbadać tę dynamikę z filozoficzną głębią. Warunkowa gościnność, związana z prawami, przepisami i granicami, zawsze potwierdza dominację gospodarza. W kategoriach cyfrowych przejawia się to w algorytmicznej kontroli dostępu, hegemonii językowej i wyzysku danych przyjmowaniu globalnego Południa tylko wtedy, gdy służy to interesom gospodarza. Z drugiej strony, idea bezwarunkowej gościnności Derridy niemożliwa, ale niezbędna otwartość na anonimowego, nieposiadającego dokumentów Innego wymaga radykalnej etyki, która zdecentralizowałaby suwerenność platform i otworzyła infrastrukturę cyfrową na prawdziwą pluralność, nawet kosztem kontroli i stabilności. W artykule argumentuję, że postrzeganie platform technologicznych jako gospodarzy staje się nie do utrzymania z etycznego punktu widzenia, gdy ich gościnność zamienia się w wrogość: gdy moderowanie treści utrwala strukturalny rasizm, gdy użytkownicy są wykorzystywani jako nieopłacani pracownicy cyfrowi, a obciążenia środowiskowe są przenoszone na wrażliwe społeczności. Opierając się na twierdzeniu Derridy, że gościnność zawsze niesie ze sobą ryzyko przekształcenia się w wrogość, proponuję dekonstruktywną krytykę narracji dotyczących cyfrowej integracji. Zamiast opowiadać się za naiwną otwartością cyfrową, niniejszy artykuł wzywa do rekonfiguracji cyfrowych dóbr wspólnych poprzez aporetyczną perspektywę Derridy uznając niemożliwość absolutnej gościnności, jednocześnie dążąc do bardziej sprawiedliwej, heterogenicznej i zdekolonizowanej cyfrowej przyszłości.
Downloads
Bibliografia
Crawford K. Atlas of AI: Power, Politics, and the Planetary Costs of Artificial Intelligence. Yale University Press, New Haven, 2021.
Derrida J. Adieu to Emmanuel Levinas. Stanford University Press, Stanford, 1999.
Derrida J. Acts of Religion. Routledge, New York, 2002.
Derrida J. Of Hospitality: Anne Dufourmantelle Invites Jacques Derrida to Respond. Stanford University Press, Stanford, 2000.
Derrida J. The Principle of Hospitality. Parallax 11, no. 1 (2005): 6–9.
Derrida J. Rogues: Two Essays on Reason. Stanford University Press, Stanford, 2005.
Derrida J. and Dufourmantelle A. Hospitalité, vol. I, Séminaire 1995–1996. Paris: Seuil, 2021.
Gray M. L. and Suri S. Ghost Work: How to Stop Silicon Valley from Building a New Global Underclass. Houghton Mifflin Harcourt, Boston, 2019.
Kakoliris G. Jacques Derrida on the Ethics of Hospitality. In The Ethics of Subjectivity, edited by Elvis Imafidon, 137–154. London, 2015.
Umoja N. S. Algorithms of Oppression: How Search Engines Reinforce Racism. New York, 2018.
Uniwersyteckie Czasopisma Naukowe
